Soms kom je bij oude fournituren iets tegen waarvan ik of misschien de klant wel denkt: hoe lang zou dit nog goed zijn?
Dat had ik ook met de oude Mölnlycke-klosjes die ik in mijn voorraad heb. Grijze en zwarte kunststof klosjes, sommige met prachtig gekleurd garen en met etiketten waarop onder andere 300 meter – 328 yard en een kleurnummer staan.
En laat ik nu eens iets verklappen: dat oude garen is helemaal niet van plan om zomaar uit elkaar te vallen.
De afgelopen tijd heb ik verschillende van deze klosjes verkocht. En blijkbaar ben ik niet de enige die er enthousiast van wordt, want ze vonden vrij snel een nieuwe eigenaar. Hoog tijd dus om eens uit te zoeken waar dit garen eigenlijk vandaan kwam.
Mölnlycke: een Zweedse naam met een lange geschiedenis
Mölnlycke was oorspronkelijk een groot Zweeds textielbedrijf. De geschiedenis gaat terug tot de negentiende eeuw. De productie van naaigaren begon bij Mölnlycke in 1935.
Dat was niet zomaar een klein fabriekje dat er wat klosjes bij deed. De Zweedse naaigarenproductie was in die tijd van strategisch belang, omdat Zweden voor naaigaren sterk afhankelijk was van import uit Engeland.
De fabriek van Mölnlycke Sytråd stond aanvankelijk in Krokslätt bij Mölndal en verhuisde in 1949 naar een moderne fabriek in Majorna in Göteborg.
Mölnlycke wist uiteindelijk een stevige positie op te bouwen in Zweden én in de andere Scandinavische landen.
En dat verklaart misschien ook waarom er vandaag de dag nog zoveel van die oude klosjes opduiken.
Van houten klos naar kunststof klosje
In museale collecties zijn oudere Mölnlycke-klossen te vinden die er heel anders uitzien dan de exemplaren die ik nu heb.
Het Norrbottens Museum bewaart bijvoorbeeld een houten klos met zwart naaigaren. Op het etiket staat:
MÖLNLYCKE – 200 METER – REN BOMULL – MERCERISERAD – 40
Oftewel: 200 meter zuiver katoenen, gemerceriseerd naaigaren, nummer 40.
Mijn klosjes behoren duidelijk tot een latere generatie. Kunststof, grijze randen en de herkenbare rood-grijze etiketten.
En daar vond ik iets bijzonders over.
300 meter Mölnlycke polyester
In het officiële jaarverslag van Mölnlycke over 1984 staat namelijk een foto van een vernieuwd assortiment naaigaren.
Op een van de foto's zien we kunststof klossen met verschillende kleuren garen. Op de etiketten staat onder andere:
MÖLNLYCKE
POLYESTER
300 m
328 yd
Dat lijkt verdacht veel op de klosjes die ik hier heb liggen.
Het jaarverslag vertelt bovendien dat Mölnlycke nieuwe rollen van 300 meter had opgenomen in het naaigarenprogramma, bedoeld voor grootverbruikers en voor het naaien van grotere kledingstukken.
Dus hoewel ik van mijn eigen klosjes niet kan zeggen: deze zijn uit 1984, weten we wél dat dit type Mölnlycke-polyesterklos in 1984 al bestond.
En dat vind ik toch wel erg leuk om te weten.
En hoe zit het met oud garen?
Dat is misschien wel de leukste vraag.
Er bestaat nogal een hardnekkig idee dat oud naaigaren per definitie slecht is. “Dat zal inmiddels wel breken.”
Maar zo simpel is het niet.
De leeftijd van een klos zegt niet automatisch iets over de kwaliteit van de draad. De samenstelling, de manier waarop het garen is geproduceerd en hoe het al die jaren bewaard is geweest, spelen allemaal een rol.
En mijn ervaring met deze Mölnlycke-klosjes is eigenlijk heel positief.
Ze zijn oud, maar het garen is nog steeds mooi, glad en stevig.
Natuurlijk ga ik niet beweren dat ieder oud klosje ter wereld nog perfect is. Als garen jarenlang vochtig, warm, zonnig of onder slechte omstandigheden bewaard is geweest, kan dat natuurlijk invloed hebben.
Maar een goed bewaard oud klosje kan nog verrassend goed zijn.
Dat heb ik bij Mölnlycke inmiddels zelf kunnen ervaren.
Een serieus stukje Zweedse industrie
Wat ik tijdens het zoeken vooral interessant vond, is dat Mölnlycke Sytråd helemaal geen klein of onbekend merk was.
In 1984 had de divisie Mölnlycke Sytråd een omzet van 105 miljoen Zweedse kronen en produceerde en verkocht zij naaigaren voor zowel huishoudelijk als industrieel gebruik. Er waren toen drie fabrieken in Scandinavië en de Verenigde Staten en verkooporganisaties in meerdere landen.
Het was dus een behoorlijk grote internationale speler.
En ergens vind ik dat een mooie gedachte als ik zo’n oud klosje in mijn handen heb.
Het is niet zomaar een vergeten klosje uit een oude naaidoos.
Het is een klein stukje Zweedse textielindustrie.
Het einde van Mölnlycke als garenmerk
Aan de geschiedenis van Mölnlycke Sytråd kwam uiteindelijk een einde.
In 1987 werd de productie verkocht aan een Brits bedrijf. De fabriek in Göteborg bleef nog tot 1993 produceren. Daarna bleef de naam Mölnlycke nog een aantal jaren als merk voor naaigaren bestaan, maar werd het garen elders geproduceerd.
In 2009 besloot eigenaar Coats om de naam Mölnlycke als naaigarenmerk helemaal te laten verdwijnen.
Daarmee werden die oude klosjes uiteindelijk echte kleine tijdcapsules.
En dus verkoop ik ze gewoon
Ik vind het altijd leuk wanneer oude fournituren nog gewoon gebruikt kunnen worden.
Want wat heb je aan mooi oud garen als het alleen maar in een doosje blijft liggen?
Deze klosjes zijn gemaakt om mee te naaien. En als ze na al die jaren nog steeds stevig en mooi zijn, dan mogen ze van mij gewoon weer aan het werk.
Van een oude voorraadkast naar een nieuwe naaikamer.
Dat is eigenlijk precies waarom ik zo van oude fournituren houd.
Niet alles wat oud is, hoeft vervangen te worden.
Sommige dingen moeten gewoon opnieuw ontdekt worden.
En misschien geldt dat voor dit Mölnlycke-garen wel meer dan ooit.
Op = OP | https://www.pearlsandroses.nl/c-4692230/moelnlycke-sytrad-spijn-en-goliath-goetenborg-zweeds-100-polyester-alles-garen/
Bronnen
- Sveriges Radio – geschiedenis van Mölnlycke Sytråd
- Mölndals stadsmuseum – historische Mölnlycke-klos
- Norrbottens Museum – Mölnlycke, 200 meter gemerceriseerd katoen
- SCA jaarverslag 1984 – Mölnlycke 300 meter polyester
- Svenska Riksdagen – gegevens over de Zweedse katoenen naaigarenproductie
- Kulturen/Carotta – geschiedenis van Mölnlycke als textielbedrijf
Reacties
Een reactie posten
Wat leuk dat je mijn blog hebt gevonden?
Wil je iemand op de lijst laten zetten om berichten te ontvangen? Stuur dan even een bericht via het contactformulier van www.pearlsandroses.nl
Groetjes van Tanja