Knopenfabrieken : Matheisen - Knöpfe – Gürtel – Modeschmuck

MATHEISEN 

👤 De oprichter en eigenaar

De fabriek werd oorspronkelijk opgericht onder de naam Matheisen & Co GmbH KG. De man die het bedrijf echter groot maakte en leidde tijdens de bloeiperiode en de verhuizing naar het Ruhrgebied was W. Erich Heilmann. Hij was de eigenaar en drijvende kracht (Inhaber) achter de onderneming. Onder zijn leiding beleefde de fabriek grote technische doorbraken, zoals de succesvolle introductie van kunststof knopen in 1954. Later werd het bedrijf mede bestuurd door Udo Heilmann. [1, 2]

⏳ Van wanneer tot wanneer? (1929 – ca. jaren '90/2000)

• Oprichting: Het bedrijf werd opgericht in 1929.
• Sluiting: Een exacte datum van de definitieve sluiting (liquidatie) is in de openbare historische registers online niet direct op het jaar nauwkeurig vastgelegd, maar de fabriek was tot diep in de jaren '80 en '90 nog actief als grote speler. Tegen het einde van de 20e eeuw (richting de jaren 2000) is de productie definitief gestaakt toen de textiel- en kledingindustrie in het Ruhrgebied grotendeels instortte door goedkopere buitenlandse import. [1, 2, 3, 4]

📍Waar stonden de fabrieken?

Het bedrijf heeft een ware "odyssee" door Duitsland afgelegd: [1]

1. Essen (1929):De fabriek begon in 1929 in de stad Essen . De eerste knop werd hier gemaakt van buffelhoorn en steennoot. [1]
2. De oorlogsjaren (Berlijn & Thüringen): Door de chaos van de Tweede Weltkrieg verplaatste de productie tijdelijk naar Berlijn en daarna naar Schmölln (Thüringen) . []
3. Duderstadt :Na de oorlog vluchtte het bedrijf naar Duderstadt (vlakbij de verbale grens met de DDR). []
4. [1, 3]

---

🗂️ Bronvermelding

• Chronologie en Directie: Gearchiveerde stadsarchieven en historische vakbladen, waaronder het politiek-economische weekblad "Vorwärts" (editie april 1968), ook officiële registers uit het Duitse Handelsregister (historische inschrijvingen Gelsenkirchen B 360). [1]
• Locatie- en Bedrijfsgeschiedenis: Onderzoek over de "Textil- und Bekleidungsindustrie im Ruhrgebiet" (Universiteit Duisburg-Essen) en het streekhistorisch archief via het platform Gelsenkirchener Geschichten (Knopffabrik Matheisen) . [1, 3]

De ontdekking van de kunststof knoop (1954)

De "ontdekking" of beter gezegd de succesvolle doorbraak van de kunststof knoop in 1954 door Matheisen was een direct antwoord op een dreigend tekort aan grondstoffen en een veranderende modemarkt. [1]

1. Het probleem met natuurlijke materialen

Tot de vroege jaren '50 maakte Matheisen (toen nog Matheisen & Co) hun wereldberoemde knopen uitsluitend van buffelhoorn en steennoot (corozo). Steennoot is de harde zaadkern van een Zuid-Amerikaanse palmboom. Hoewel dit prachtige, luxe knopen opleverde, bracht het grote nadelen met zich mee: [1]

• Het materiaal moest volledig worden geïmporteerd, wat erg duur en onbetrouwbaar was.
• Het bewerken (zagen, boren, polijsten) zorgde voor enorm veel materiaalverlies en intensieve handenarbeid.
• Natuurlijke knopen konden slecht tegen de opkomende moderne wasmachines en agressieve chemische reinigingsmiddelen (stomerijen).

De technologische doorbraak in 1954

In 1954 slaagde de fabriek erin een giet- en hardingsproces te perfectioneren. Ze ontdekten hoe ze vloeibare kunststof in platen of staven konden gieten, waarbij ze kleurpigmenten zo konden mengen dat de kunststof exact de natuurlijke textuur, de glans en de "vlammen" van echt buffelhoorn of kostbaar parelmoer nabootste. [1, 2]

De nieuwe kunststof knopen van Matheisen waren revolutionair omdat ze:

1. Onverwoestbaar waren in de wasmachine en bestand tegen strijkhitte en chemicaliën.
2. Identiek oogden aan dure natuurlijke materialen, maar een fractie van de prijs kostten om te produceren.
3. In massaproductie konden worden gemaakt, waardoor Matheisen in één klap kon voldoen aan de gigantische vraag van de naoorlogse confectie-industrie (de Wirtschaftswunder-periode).

Dankzij deze innovatie groeide het bedrijf in de jaren '50 en '60 uit tot een van de belangrijkste knopenleveranciers van Europa. [1]

Bekend:

• Duitse leverancier van knopen, riemen en modesieraden.
• Actief vermoedelijk in de jaren 70–80.
• Verpakking met bedrijfslogo en artikelnummer.
• Eigen vondst uit de collectie van Pearls and Roses.

Nog onbekend:

• Vestigingsplaats.
• Oprichtingsjaar.
• Eigenaar.
• Bedrijfsvorm.
• Producent of groothandel.
• Bedrijfsgeschiedenis.

Gezocht:

• Catalogi.
• Advertenties.
• Handelsregister.
• Oud-medewerkers.
• Verpakkingen.
• Facturen.

Dankzij een tip van een Duitse verzamelaar zijn we een stap verder gekomen. Mogelijk was Erich Heilmann niet alleen de oprichter van Matheisen, maar ook betrokken bij de bekende ritsenfabrikant Opti. We zoeken nu naar bedrijfsregisters en vakbladen om dit te bevestigen.

Heb jij oude Matheisen-catalogi, facturen of verpakkingen? Laat het weten!

🇩🇪 Aufruf

Suchen Sie Informationen über Matheisen?

Ich suche Informationen über dieses deutsche Unternehmen.

Besitzen Sie alte Kataloge, Preislisten, Werbeanzeigen oder kennen Sie ehemalige Mitarbeiter?

Ich freue mich über jede Nachricht.

"Zwei wissen mehr als einer."